Niska ferrytyna – diagnostyka, wyniki badania krwi i normy

Niepokoi Cię niska ferrytyna? Badanie ferrytyny pozwala stwierdzić, czy w organizmie brakuje tego składnika, czy też jest go za dużo, zanim wystąpią niepokojące objawy. Niedobór ferrytyny w surowicy może wskazywać na anemię z braku żelaza (niedokrwistość). Badanie ferrytyny jest znacznie bardziej miarodajnym wskaźnikiem niż badanie żelaza w surowicy. Z artykułu dowiesz się, kiedy powinno się oznaczyć stężenie i co oznacza za niska ferrytyna, a co zbyt wysoka.

Niska ferrytyna – co to znaczy?

Niska ferrytyna oznacza zredukowaną ilość czerwonych krwinek, która wynika najczęściej z niedoboru żelaza. Ferrytyna jest białkiem, które magazynuje żelazo w organizmie. Niski poziom tego białka w organizmie sprawia, że zmniejszają się zapasy żelaza. Ferrytyna to ważny rodzaj białka w organizmie człowieka, który uczestniczy w procesie magazynowania żelaza. Jest ono niezbędne w syntezie hemoglobiny, z tego względu ferrytyna klasyfikowana jest jako „białko ostrej fazy”.

Zaburzenia związane z niskim poziomem ferrytyny mogą wskazywać na nieszczelność jelit lub stan zapalny w organizmie. Wartości referencyjne wynoszą 10-200 ug/l. Jednak poziom w wynikach min. 50-80 ug/l jest optymalny dla zdrowia tarczycy, dobrej kondycji włosów i paznokci oraz lepszego samopoczucia.

Ile kosztuje badanie ferrytyny?

Badanie ferrytyny kosztuje obecnie około 40 zł, wynik można odebrać już na drugi dzień. Badanie stężenia ferrytyny w surowicy krwi nie musi być wykonane na czczo. Spożycie posiłku przed badaniem nie wpływa na diagnostykę. Badanie najlepiej jest wykonać w godzinach porannych, można być po lekkim śniadaniu. Oznaczanie warto wykonywać regularnie, ponieważ umożliwia wczesne wykrycie chorób, co pozwala na szybką reakcję i zastosowanie odpowiedniego leczenia.

Jakie objawy daje niska ferrytyna?

Niska ferrytyna objawy daje takie jak chroniczne zmęczenie czy zawroty głowy, a także senność w ciągu dnia. U niektórych osób niska ferrytyna objawia się nerwicą. Obniżony poziom białka ostrej fazy może być związany z różnymi czynnikami: ogólną kondycją zdrowotną, wiekiem i niektórymi procesami fizjologicznymi. Kiedy powinno się wykonać badanie poziomu ferrytyny? Badania krwi warto zrobić po zauważeniu objawów zbyt małego stężenia ferrytyny, takich jak m.in.: 

• chroniczne zmęczenie i senność w ciągu dnia,
• problemy z koncentracją, zawroty głowy,
• nerwica, bezsenność,
• sucha skóra, blada skóra, zajady,
• wypadanie włosów i łamliwość paznokci,
• obniżona odporność. 

Z drugiej strony niepokojące objawy może dawać nadmiar ferrytyny, czyli wysoka ferrytyna. W tym przypadku do badania powinny skłonić objawy takie jak:

• osłabienie, przewlekłe zmęczenie,
• zaburzenia pracy przewodu pokarmowego,
• bóle stawów i bóle mięśni,
• bóle głowy,
• zaburzenia odporności z częstymi infekcjami.

Hashimoto i niska ferrytyna

U osób z chorobą Hashimoto niska ferrytyna jest częstym problemem i może znacząco nasilać wypadanie włosów. Niedobór ferrytyny, będącej magazynem żelaza, osłabia cebulki włosowe i skraca fazę wzrostu włosa, co prowadzi do ich przerzedzenia, łamliwości i nadmiernej utraty.

Aby ograniczyć wypadanie, zaleca się utrzymywanie poziomu ferrytyny powyżej 50 ng/ml, a przy zaburzeniach tarczycy – nawet około 70 ng/ml. Wsparciem może być dieta bogata w żelazo (np. czerwone mięso, rośliny strączkowe, suszone owoce), łączenie posiłków z witaminą C poprawiającą wchłanianie oraz unikanie kawy i herbaty podczas jedzenia. Należy jednak pamiętać, że w przypadku zaburzenia funkcji tarczycy kluczowe jest holistyczne podejście i konsultacja ze specjalistą endokrynologiem, który oceni zasadność i sposób suplementacji oraz powiąże niedobory z przebiegiem choroby tarczycy.

Niska ferrytyna i co dalej?

Badanie diagnostyczne, które wykazało niską ferrytynę, to istotny sygnał, którego nie należy lekceważyć, ponieważ świadczy on o niedoborze żelaza w organizmie. W takiej sytuacji pierwszym krokiem powinno być skonsultowanie się z lekarzem. Specjalista, na podstawie pełnego obrazu klinicznego i wyników innych badań (np. morfologii krwi z oceną parametrów czerwonokrwinkowych), ustali przyczynę niedoboru. Może to być niewystarczająca podaż żelaza w diecie, jego słabe wchłanianie, utrata krwi (np. obfite miesiączki, krwawienia z przewodu pokarmowego) lub inne schorzenia.

Lekarz wdroży odpowiednie leczenie, które najczęściej obejmuje suplementację preparatami żelaza, a także wskaże zalecenia dietetyczne mające na celu zwiększenie spożycia produktów bogatych w ten pierwiastek oraz poprawę jego przyswajania (np. w połączeniu żelazo z witaminą C). Samodzielne suplementowanie żelaza bez konsultacji z lekarzem nie jest zalecane, ponieważ nadmiar żelaza również może być szkodliwy dla zdrowia.

Aktualizacja treści 12 stycznia 2026